Χειροθεσίες κληρικών στην Κρανιά (ΦΩΤΟ)

 

Με μια ιδιαίτερα συγκινητική τελετή ολοκληρώθηκαν οι Κατανυκτικοί Εσπερινοί της Σαρακοστής στον Ιερό Ναό του Αγίου Δημητρίου, στην Κρανιά Ελασσόνας. 

Η φετινή ακολουθία είχε ξεχωριστό χαρακτήρα για την περιοχή της Ελασσόνας, καθώς η τοπική Εκκλησία τίμησε δύο δραστήριους κληρικούς που βρίσκονται καθημερινά στο πλευρό των πιστών.

Κατά τη διάρκεια της λειτουργίας, πραγματοποιήθηκαν οι χειροθεσίες δύο ιερέων στους οποίους απονεμήθηκαν τιμητικά οφφίκια. Συγκεκριμένα, ο πατέρας Σπυρίδων Σταμούλης, εφημέριος του Ιερού Ναού Αγίου Δημητρίου Κρανέας, χειροθετήθηκε Αρχιμανδρίτης και ο πατέρας Ευάγγελος Χαράμης, πρώην εφημέριος του Ιερού Ναού Αγίου Δημητρίου Κρανέας, Πρωτοπρεσβύτερος, ως αναγνώριση του ήθους, της συνεπούς διακονίας και της σημαντικής προσφοράς τους τοπική κοινωνία.

Στο κήρυγμά του, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης αναφέρθηκε με θερμά λόγια στους δύο κληρικούς, υπογραμμίζοντας ότι οι νέοι τίτλοι δεν αποτελούν απλά μια επιβράβευση, αλλά μια κλήση για ακόμη μεγαλύτερη ευθύνη και προσφορά στον άνθρωπο. Τόνισε τη σημασία της ταπεινότητας και της θυσιαστικής αγάπης που πρέπει να χαρακτηρίζει τον ιερέα, ειδικά στις δύσκολες εποχές που διανύουμε. Παράλληλα, κάλεσε τους πιστούς να ακολουθήσουν το παράδειγμα της μετανοίας και της πνευματικής εγρήγορσης, καθώς η Εκκλησία εισέρχεται στην κορύφωση του Θείου Δράματος.

Ο ναός ήταν γεμάτος από κόσμο για να τιμήσει τους δύο ιερείς. Η στιγμή που ακούστηκε το «Άξιος» από το πλήθος ήταν η πιο φορτισμένη της βραδιάς, επιβεβαιώνοντας τον σεβασμό και την αγάπη που τρέφουν οι κάτοικοι προς το πρόσωπό τους.

Με αυτή την κατανυκτική ατμόσφαιρα και το ελπιδοφόρο μήνυμα του Μητροπολίτη, οι πιστοί της Κρανιάς και ολόκληρης της Ελασσόνας εισέρχονται πλέον στην Αγία και Μεγάλη Εβδομάδα, οδεύοντας με κατάνυξη προς το Πάσχα.

Κείμενο: Ανδρέας Νικούλης.  Φωτογραφίες: Δημήτρης Καραγιάννης. 

Πηγή: elassona884.gr/

* Το Ιστολόγιο "Κρανέα Ελασσόνας" εύχεται στον τέως εφημέριο του χωριού μας π. Ευάγγελο Χαραμή να είναι υγιής και να είναι καλά και ξεκούραστα τα χρόνια της σύνταξής του. 

Στον π. Σπυρίδωνα Σταμούλη ευχόμαστε να είναι υγιής και να συνεχίζει με τον ίδιο ζήλο, όπως έως τώρα, το ποιμαντικό του έργο προς δόξα Θεού και ωφέλεια ανθρώπων. Άξιοι! 

Δείτε τις σχετικές φωτογραφίες:

Με λαμπρότητα εορτάστηκε η 25η Μαρτίου στην Κρανιά (ΦΩΤΟ)

 

Με ιδιαίτερη λαμπρότητα και καλό καιρό εορτάστηκε σήμερα στο χωριό μας η διπλή εορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου και της Εθνικής Παλιγγενεσίας του 1821. Το πρωί τελέστηκε στον ιερό ναό του Αγίου Δημητρίου η Πανηγυρική θεία Λειτουργία από τον Ηγούμενο της Ιεράς Μονής Μεταμορφώσεως του Σωτήρος Παλαιοκαρυάς π. Νεκτάριο και τους εφημέριους του χωριού μας ενώ ακολούθησε και η Δοξολογία για την Εθνική Επέτειο. Στη συνέχεια στην κεντρική πλατεία του χωριού τελέστηκε η επιμνημόσυνη δέηση, έγινε η κατάθεση στεφάνων στο Ηρώο και εκφωνήθηκε ο πανηγυρικός της ημέρας. Οι εκδηλώσεις κορυφώθηκαν με τη διεξαγωγή της παρέλασης των μαθητών και μαθητριών των σχολείων του χωριού μας.  

Χρόνια Πολλά στους απανταχού συμπατριώτες/τισσες και φίλους/ες της Κρανιάς. Χρόνια Πολλά στην Πατρίδα μας! 

Οι φωτογραφίες που ακολουθούν είναι του Προέδρου της Τοπικής Κοινότητας Κρανέας Νικόλαου Γκουνέλα. 

Στην Τρίπολη η Χορωδία Κρανιωτών Λάρισας (ΦΩΤΟ)

 

Δελτίο Τύπου

Στην ιστορική πόλη της Πελοποννήσου την Τρίπολη, ταξίδεψε η Μικτή Χορωδία του Συλλόγου Κρανιωτών Λάρισας «Η ξηροκρανιά» το περασμένο Σαββατοκύριακο 14-15 Μαρτίου 2026. Η Χορωδία έλαβε μέρος, μετά από πρόσκληση, στο 7ο Πανελλήνιο Χορωδιακό Φεστιβάλ του ΠΑΝΟΣ, μια από τις μεγαλύτερες ετήσιες χορωδιακές συναντήσεις σε πανελλήνιο επίπεδο στην πρωτεύουσα της Αρκαδίας. Το φεστιβάλ συνδιοργάνωσαν η Χορωδία Τρίπολης, η Περιφέρεια Πελοποννήσου, ο Δήμος Τρίπολης και το Επιμελητήριο Αρκαδίας και πραγματοποιήθηκε στο επιβλητικό Μαλλιαροπούλειο Θέατρο στο ιστορικό κέντρο της πόλης.

Συμμετείχαν συνολικά εβδομήντα (70) αξιόλογα χορωδιακά σύνολα από την Ελλάδα και την Κύπρο με πολλές παράλληλες μουσικές εκδηλώσεις και διαλέξεις διάρκειας δύο εβδομάδων. Η φετινή διοργάνωση ήταν αφιερωμένη στην πλούσια δημοτική και παραδοσιακή ελληνική μουσική.

Η Μικτή Χορωδία Κρανιωτών Λάρισας παρουσίασε σε τετράφωνη επεξεργασία a capella και συνοδεία πιάνου ένα απαιτητικό πρόγραμμα με παραδοσιακά τραγούδια της Θεσσαλίας, της Αν. Ρωμυλίας και της Κάτω Ιταλίας (magna Grecia) καθώς και συνθέσεις Ελλήνων μουσουργών. Για την απόδοση της χειροκροτήθηκε θερμά από όλους τους παραβρισκόμενους και απέσπασε κολακευτικά σχόλια.

Στο πιάνο συνόδευσε η κ Εύη Πολύζου. Τη διδασκαλία και διεύθυνση της χορωδίας είχε ο μαέστρος Κωνσταντίνος Μάτης. Κατά την ανταλλαγή αναμνηστικών δώρων ο πρόεδρος του συλλόγου κ. Λάμπρος Γκονέλας συνεχάρη τους διοργανωτές και ευχαρίστησε για την πρόσκληση και τη φιλοξενία.

Κατά τη διάρκεια της διήμερης παραμονής τους στην Πελοπόννησο τα μέλη της 48μελούς αποστολής έτυχαν ιδιαίτερης φιλοξενίας και ξενάγησης στο αρχαίο θέατρο της Μεγαλόπολης και το αρχοντικό χωριό Λεοντάρι από τον μαέστρο της Δημοτικής Χορωδίας Μεγαλόπολης κ. Στάθη Αναγνώστου.

Το πρωινό της Κυριακής επισκέφθηκαν την Ιερά Μονή Βαρσών Αρκαδίας, όπου ο Ηγούμενος Αρχιμανδρίτης Μελχισεδέκ Γαλάνης (με καταγωγή από την Κρανέα Ελασσόνας) τους υποδέχθηκε θερμά και τους ξενάγησε στους χώρους της ιστορικής μονής. Ως ανταπόδοση της ευλογίας και της φιλοξενίας η χορωδοί ψάλανε αποσπάσματα από τη Θεία Λειτουργία και δημοτικά τραγούδια ενώπιον του ηγουμένου και των πατέρων στον προαύλιο χώρο του καθολικού της μονής.

Επίσης ξεναγήθηκαν στον Αρχαιολογικό χώρο, το μουσείο της Κορίνθου, τον Ισθμό και είχαν την ευκαιρία να περιηγηθούν στο λιμάνι και το κέντρο της πόλης, εκμεταλλευόμενοι τις άριστες ανοιξιάτικες καιρικές συνθήκες της περιοχής.

Δείτε τις σχετικές φωτογραφίες: 

Χορός στην Κρανιά το 1927! (ΦΩΤΟ)

 

Ο συμπατριώτης μας Βαγγέλης Β. Πουρνάρας μάς απέστειλε την παρακάτω φωτογραφία από την εφημερίδα των Μαυρελιτών, η οποία εικονίζει χορό των Κρανιωτών το 1927.

Ο Βαγγέλης μαζί με την αποστολή της φωτογραφίας σημειώνει: "Την φωτογραφία μου την παραχώρησε, "ο ξεχωριστός φίλος και συνοδοιπόρος ταξιδευτής", καθηγητής Τάκης Θεοδωράκης από το Μαυρέλι, τον οποίο και ευχαριστώ θερμά".

Πρόκειται για μία φωτογραφία ντοκουμέντο για την ιστορία της Κρανιάς και ευχαριστούμε θερμά τόσο τον Βαγγέλη Πουρνάρα όσο και τον Τάκη Θεοδωράκη που μας έκαναν κοινωνούς της. 

* Η αναδημοσίευση της παραπάνω φωτογραφίας με το κείμενο από την εφημερίδα των Μαυρελιτών προκάλεσε μία δημόσια συζήτηση την οποία ξεκίνησε στη σελίδα του Ιστολογίου στο Facebook ο συμπατριώτης μας συγγραφέας και συνταξιούχος δημοσιογράφος Παύλος Λάλος.

Σας παραθέτουμε τη σχετική συζήτηση:

Κορυφαίος θαυμαστής

Παύλος Λάλος

Αγαπητέ Χρήστο, η αναδημοσίευση στο Ιστολόγιο ΚΡΑΝΕΑ της φωτογραφίας του 1927 από την εφημερίδα του Μαυρελίου βλέπω ότι ενθουσίασε δεκάδες αναγνώστες -(ακολούθους)- και κάποιες αναπαραγωγές. Θα μου επιτραπεί να καταθέσω τις παρατηρήσεις μου, με την πείρα των 74 σχεδόν χρόνων μου ως Κρανιώτης και ως συνταξιούχος δημοσιογράφος. Το πρώτο που είδα είναι η ενδυμασία (φουστάνια) των πολλών γυναικών που είναι πιασμένες χέρι χέρι και χορεύουν με κάποια παιδιά καθισμένα μπροστά τους, είναι μια στατική πόζα, με πολλούς άντρες πίσω αλλά και πλήθος, σε τοπίο με μεγάλα δένδρα. Δεύτερο μεγέθυνα το απόκομμα της εφημερίδας που έδωσε ο φίλος Μαυρελίτης στον Βαγγέλη Πουρνάρα (ΑΛΑΡΓΑ). Εκεί γράφει τη χειρόγραφη από όπισθεν ανάμνηση "Κρανιά χορός 1927", δεν γράφει ποια Κρανιά, και ξέρουμε ότι είναι πολλές (Γρεβενών, Αγράφων Βλαχοκρανιά, κλπ). Λέει ότι τη βρήκε στο Ίντερνετ. Με τη μεγέθυνση φάνηκε καθαρά ότι αριστερά πλήθος αντρών φορούν καπέλα -ψαθάκια όπως οι Αθηναίοι της τότε εποχής. Και ανάμεσα στα δέντρα άντρες πάλι φορούν ψαθάκια και τραγιάσκες άλλοι. Όλοι καλοντυμένοι. Οι γυναίκες έχουν υφασμάτινα φουστάνια, μοντέρνα -πρωτευουσιάνικα- για την εποχή του 1927. Εμείς από τότε την παλιώτερη γνωστή μας φωτο έχουμε τους μαθητές (Κρανιωτούλια) με τοπική φτωχική ενδυμασία, με τον δάσκαλό τους (Τρυφωνίδη; ) πλάτη στον τοίχο της παλιάς εκκλησιάς ΑγιοΔημήτρη και μετά το 1936 φωτο μαθητώνστο Σχολείο μας, με σεγκουνάκια φτωχικά & ξυπόλυτων (λόγω καραφτώχιας), τις έχεις δημοσιεύσει. Το 1927 οι Κρανιώτισσες δεν φορούσαν υφασμάτινα μοδάτα φουστάνια, μόνο οι δασκάλες σαν τη σύζυγο του Τρυφωνίδη, που έρχονταν στην Κρανιά να διδάξουν. Οι μεγαλύτερες είχαν την άσπρη μεσάλα για μαντήλα και σεγκούνι καθημερινό, η θειά μου Βαγγελή Σπαθάραινα το φορούσε και το 1955-60. Την όμορφη άσπρη (υφαντή) νυφιάτικη φορεσιά με ελαφρό σιγκούνι & πουκάμισο λεπτοϋφαντό, με κεντήδια κόκκινα την είχαν επίσημη, αυτή με περιγραφή στο βιβλίο του Λευτέρη Ε.Λάλου, που έκανε ο Σύλλογος Λάρισας για το χορευτικό. Αλλά μετά άρχισαν σταδιακά από πριν τον πόλεμο ίσως, να υφαίνουν τις "φούστες" με κατ'φίσιο γιορντάνι από το λαιμό ως τη μέση (το άνοιγμα με κουμπιά ή κόμσες (τις πουλούσε στο Παντοπωλείο ο πατέρας μου, και να τις ράβουν στο χωριό, ή με το χέρι ή με τις πρώτες ραφτομηχανές οι μοδίστρες. Το χρώμα του υφαντού ήταν με φυτικά συνήθως χρώματα, αλκίσιο (Άλικο), ή πράσινο ή λουλακί κλπ. Δεν ήταν και τόσο χαριτωμένο ρούχο (όπως η παλιώτερη -συγκούνι με π'κάμσο). Τέτοιες 2-3 φούστες είχε η αδερφή μου Χριστίνα και μετά που έβαλε υφασμάτινο φουστάνι μετά το 1960, λυπούνταν να τις χαλάσει. Οι δε Κρανιώτες είχαν υφαντά (από τις γυναίκες τους) σκούρα σιγκούνια αντρικά ως λίγο κάτω απ' το γόνατο & με άσπρη πουκαμίσα φαρδομάνικη, ενώ από κάτω άσπρο λεπτοϋφαντό σώβρακο ως τα παπούτσια-τσαρούχια, τα καλά για τις γιορτές και τα καθημερινά τα φθαρμένα σκίσια (από υφαντό σκουτί), χωρίς ψαθάκια στο κεφάλι που ήθελαν χρήματα να αγοραστούν. Γίνομαι επίμονα λεπτομερής στην περιγραφή για να δείξω ότι το 1927 δεν φορούσαν οι γυναίκες της Κρανιάς φουστάνια (πρωτευουσιάνικα) όταν χόρευαν κι όταν δεν χόρευαν. Και οι κρανιώτες δεν είχαν όμορφα σακάκια και γραβάτες. Τα δέντρα που μοιάζουν με του ΑηΛιά της Κρανιάς μη μας παρασύρουν τέτοια μέρη υπάρχουν κι αλλού. Καταλήγω λοιπόν με τις παρατηρήσεις μου: ότι ο χορός αυτός δεν είναι στην Κρανιά (μας) της Ελασσόνας, όπως κι αυτοί που είναι στη φωτο δεν είναι Κρανιώτισσες και Κρανιώτες. Είναι φωτο σε κάποια άλλη Κρανιά, το 1927 ναι, αλλά δεν έχει σχέση με το χωριό μας. Αυτός που πρώτα τη δημοσίευσε στη Μαυρελίτικη εφημερίδα , χωρίς να ξέρει αυτά τα παραπάνω, ή χωρίς να το βασανίσει, παρέσυρε και έφερε την δημοσίευση που οι Κρανιώτες αναπαράγουν με αναδημοσιεύσεις. Χρήστο, νομίζω ότι αν οι παρατηρήσεις μου στέκουν και με τη δική σου κρίση, ας γίνει διόρθωση, αποκατάσταση μιας πλάνης που ξεκίνησε από την εφημερίδα Μαυρελίου. Φιλικά Παύλος Λάλος (20-3-2026).

16 ώρ.

Απάντηση

Αποστολή μηνύματος

Απόκρυψη

Συντάκτης

Ιστολόγιο Κρανέας Ελασσόνας

Παύλος Λάλος Καλησπέρα, Παύλο. Καταρχάς σε ευχαριστούμε για τις σημαντικές και λεπτομερείς επισημάνσεις σου. Θα ήθελα ωστόσο να σε ρωτήσω, ως γνώστη της τοπικής μας ιστορίας, αν εκείνη την εποχή είχαν ανεπτυγμένες εμπορικές ή συγγενικές σχέσεις οι Κρανιώτες με τους Μαυρελιώτες, όπως αναφέρεται στο άρθρο της εφημερίδας των Μαυρελιωτών. Το ρωτάω αυτό μήπως αυτές οι σχέσεις των δύο χωριών ενίσχυσε την ιστορία της συγκεκριμένης φωτογραφίας. Να είσαι καλά! Καλό απόγευμα!

15 ώρ.

Απάντηση

Κορυφαίος θαυμαστής

Παύλος Λάλος

Ιστολόγιο Κρανέας Ελασσόνας Χρήστο, δεν θα πω άλλα για τη φωτο. Όσο αν υπήρχαν σχέσεις (γάμοι) υπήρχαν, με τα γύρω χωριά Γιαννωτά (όπου γνώρισα έναν ποιητή λαϊκό από μάνα Κρανιώτσα (σίϊ του Γληγόρη του ξυλουργού, αλλά και ποιο μακρινά ως την Πάδη Κοζάνης όπου π.χ. μια θεια χήρα Λάλου δευτεροπαντρεύτηκε παίρνοντας μαζί της και τον (γιο) Θύμιο Λάλο, που έζησε εκεί, με οικογένεια. ένας προπροππάπος μου Καραμάνης έδωσε σε γάμο 2 κόρες σε διπλανά χωριά, αλλά δεν ήξερε ούτε η μάνα μου που. Στο Λουτρό και Δεσκάτη έγιναν γάμοι, όπως με τον Παπαδή στο Λουτρό η θειά μου Μαρία Βλάχου, όμως αυτό λέγονταν ξενόχωρα και δεν ήταν συνηθισμένο. Δεν άκουσα (εγώ) για γάμο στο Μαυρέλη, ίσως να έγινε. Το Μοναστήρι της Παλιοκαρυάς το επισκέπτονταν Μαυρελίτες (υπάρχει ενθύμηση) ενώ ο ζυμωτής της Μονής πριν το 1930 ήταν από την Αχελινάδα- κοντά στο Μαυρέλι, που ήταν τσιφλίκι της Μονής Παλιοκαρυάς, ο δε προτελευταίος Ηγούμενος Διονύσιος Λάμαρης ήταν Δεσκατιώτης και έκανε δικαστήρια τους Κρανιώτες κτηνοτρόφους γιατί βοσκούσαν στα λιβάδια όπου σήμερα το Πεδίο Βολής. Καλό βράδι.

15 ώρ.

Απάντηση

Αποστολή μηνύματος

Απόκρυψη

ευαγγελια καρναβα

Αποκλείεται δεν είναι από κρανια δεσκατης γρεβενών έτσι ήταν τότε είναι από άλλο μέρος

16 ώρ.

Απάντηση

Αποστολή μηνύματος

Απόκρυψη

Θεσσαλικό Ημερολόγιο: Νέος Τόμος (89ος) - Περιεχόμενα

 

ΘΕΣΣΑΛΙΚΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΚΟ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ 89ου ΤΟΜΟΥ 

ΝΤΑΣΙΟΣ ΦΩΤΗΣ, Οι επικράτειες των αρχαίων θεσσαλικών πόλεων 

SPRAWSKI SLAWOMIR, Σχόλια για τον Ακρίσιο, τον μυθικό ιδρυτή της Λάρισας

KAYAPINAR LEVENT – KAYAPINAR AYSE, Ο Γόλος (Βόλος) στην 

   οθωμανική απογραφή του 1521

ΓΟΥΛΟΥΛΗΣ ΣΤΑΥΡΟΣ, Είναι η Λάρισα η ανώνυμη πόλη  που αλώ- 

    θηκε από τον βούλγαρο ηγεμόνα Συμεών το 918 (Κεκαυμένος, κεφ. 33,  Διήγηση Γ΄);                                                                                              

ΚΛΗΜΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΘ., Το υπόμνημα εκλογής του επισκόπου Θαυμακού Συμεών στη Μονή της Πέτρας Καταφυγίου (Μάιος 1659)

ΣΠΑΝΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ Κ., Φυλακισμένοι Θεσσαλοί μετά την επανάσταση του 1854 

ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΤΑΣΟΣ Γ., Η αγορά της Αιγάνης του Κάτω Ολύμπου από  τους κατοίκους της το έτος 1927

ΒΑΡΑΚΛΙΩΤΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΤΡΙΑΝΤ., Ο Απηλιώτης άνεμος και η κατα

στροφή  μεγάλου μέρους του περσικού στόλου στις ανατολικές ακτές  του Πηλίου τον Αύγουστο του 480 π.Χ.     

ΖΥΓΟΥΡΗΣ ΒΑΣΙΛΗΣ, Οι συγκοινωνίες στα Τρίκαλα την εποχή της ενσωμάτωσης στο ελληνικό κράτος (1881) 

ΤΑΤΣΙΟΣ ΣΤΕΡΓΙΟΣ, Η Παιδεία στην περιφέρεια της Αγιάς τους 18ο-19ο αιώνες 

ΣΤΕΦΑΝΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ, Πληροφορίες για τον οικισμό Αγία Τριά-δα  της Καρδίτσας    

ΣΠΑΝΟΣ ΚΩΣΤΑΣ, Επίσκοποι των Σταγών της περιόδου 1537/1538-1808

ΤΖΕΛΛΑ ΣΟΦΙΑ, Το συμβόλαιο πώλησης του χωριού Γοργοβίτες του Πα-λαμά (1900)

   ΜΠΡΕΝΤΑΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΑΠ., Η διαμάχη Πορτινών  και Μπελε-τσιωτών  για το νερό του Πορταϊκού. Τα σύνορα των χωριών και η οριστική λύση  του θέματος   

ΜΠΑΛΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ ΙΩ., Η συμμετοχή του Παναγιώτη Νικοτσάρα στον  Επαναστατημένο Όλυμπο

ΧΑΝΙΚΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ, Αναδίφηση στα αρχεία της Μητροπόλεως 

   Τρίκκης

ΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ, Ο ζωγράφος Ιωάννης Στεργίου, ένας Καλλιτέχνης του 19ου αι. από το Κακοπλεύρι της Καλαμπάκας 

ΚΑΡΑΜΠΕΡΟΠΟΥΛΟΣ ΔΗΜ., Η πρώτη απόπειρα πριν από 70 χρό-νια έκδοσης των απάντων του Ρήγα Βελεστινλή από τον Λέανδρο Βρα-νούση 

ΤΣΑΚΝΑΚΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ, 14 έγγραφα από το αρχείο της Τσαρι-τσάνης   αναφερόμενα στις  μονές Αγ. Αθανασίου και Αγ. Δημητρίου (1804-  1847)     

ΚΑΛΟΥΣΙΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Γ., Τρικαλινά Σύμμεικτα ΝΣΤ΄ 

ΦΟΥΡΤΟΥΝΑΣ ΓΙΑΝΝΗΣ, Εννιά ανέκδοτα έγγραφα του Τρικερίου από το αρχείο του δημάρχου Νικ. Φουρτούνα (1774-1844) 

ΜΥΛΩΝΑΣ ΣΕΡΑΦΕΙΜ, Τρία πωλητήρια έγγραφα από υον κώδικα 59 της Μονής Αγ. Βησσαρίωνα – Δουσίκου (1760-1784) 

ΜΑΓΑΛΙΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ, Το έθιμο του ‘Λάζαρη’ στην ευρύτερη περιοχή  του Παλαμά της Καρδίτσας

ΒΟΥΖΑΞΑΚΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ, Προϊστορικές θέσεις στο νοτιοα-νατολικό άκρο της πεδιάδας της Καρδίτσας   

ΚΑΡΑΝΑΣΙΟΥ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ, Δύο αγωνιστές του 1821. Ο Τρικαλινός Ευ στάθιος Παπαευθυμίου και ο Θεσσαλός Κώστας Μιχαήλ

ΑΓΓΕΛΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Κ., Η ‘Απιστία’ των Χριστιανών της Καρδί-τσας   και η απελευθέρωση του Φαναρίου (1404)

ΝΑΚΟΥΛΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΝΙΚ., Το Βλαχογιάννι της Ελασσόνας την περίοδο 1506-1570, με βάση τρεις οθωμανικές απογραφές

ΤΖΟΥΜΕΡΚΑΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ, Ο ‘κατατρεγμός’ του μητροπολίτη Λαρί   σης Ανανία (1837-1853) από τους Χριστιανούς της επαρχίας του μέσα από ανέκδοτα έγγραφα

ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΔΗΜ., Έγγραφα του Ελληνόκαστρου των Τρικά-λων στο αρχείο του συμβολαιογράφου Νικ. Αγιόψυχου 

ΚΑΟΥΝΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ, Άγνωστοι Πηλιορείτες αγωνιστές του 1821  

ΠΛΑΤΑΝΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ Φ., Διορισμοί και μεταθέσεις δασκάλων. Μέ-ρος τέταρτο. Διορισμοί και μεταθέσεις δασκάλων στον  νομό Μαγνησίας

ΠΟΥΛΙΑΝΙΤΗΣ ΚΩΣΤΑΣ, Ονοματεπώνυμα στου Πυργετό των Τρι-κάλων κατά την περίοδο 1911-1922  

ΡΕΧΑ ΚΑΤΕΡΙΝΑ, Η υδροκίνηση στο Λιβάδι της Ελασσόνας. Οι νε-ρόμυ λοι του Τιτιρέτσιου - Καπρίνη

ΝΤΑΛΛΑ ΑΘΑΝΑΣΙΑ, Περιλήψεις των εγγράφων του αρχείου του συμβολαιογράφου της Λάρισας Αναστασίου Β. Φίλιου (11.11.1881 - 2.1.1887) 

ΡΟΥΣΚΑΣ ΙΩΑΝΝΗΣ – ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΙΦΙΓΈΝΕΙΑ, Λάρισα, Ο 

    κόσμος των εφημερίδων. Τρεις εφημερίδες με τίτλο Κήρυξ της πόλης

ΑΓΙΩΤΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΑΘ., Η ‘Σιδηρά Δεκαετία’ (1912-1922) και οι ε-πιπτώ-

   σεις στο ανθρώπινο δυναμικό της Κάπουρνας Μαγνησίας   

ΠΛΗΘΑΡΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΑΠ. – ΝΑΚΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΝΙΚ., Από τα βοσκο   τόπια των Αγράφων στα χειμαδιά της Ακαρνανίας. Από το Πετροχώρι  στη Χρυσοβίτσα του Αστακού

ΚΑΤΣΑΡΑΣ ΝΙΚΟΣ ΙΩ., Πρωτοχρονιάτικα έθιμα στον οικισμό Σκο-πιά της Ελασσόνας    

   ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ

Κουδαρίτικα: Η διάλεκτος των Μαστόρων της Κρανιάς (ΒΙΝΤΕΟ)

 

Σύνταξη: Σμαρώ Παυλού

Ένα ιδιαίτερο γλωσσικό ιδίωμα από την περιοχή της Ελασσόνας είναι τα κουδαρίτικα, η διάλεκτος των μαστόρων της Κρανιάς, που στο πέρασμα των αιώνων αφομοιώθηκε από όλους τους κατοίκους του ορεινού χωριού και τους βοήθησε να αντεπεξέλθουν σε δύσκολες εποχές. Τα μαστόρικα της Κρανιάς διασώζονται από πρόσφατες εκδόσεις ντόπιων συγγραφέων αλλά και μέσα από τη συνέχιση της μουσικής παράδοσης.

Τα ” κουδαρίτικα ” διακρίνονται για τον συνθηματικό, αλλά και λαϊκότροπο χαρακτήρα τους. Για τα “μαστόρικα ” που είχαν αφομοιωθεί πλήρως στην καθημερινή γλωσσική επικοινωνία των Κρανιωτών και στο τοπικό τους γλωσσικό ιδίωμα, η πρώτη καταγραφή είχε γίνει από τον Λευτέρη Λάλο.

Μια μετάφραση του Ουίλιαμ Σαίξπηρ στο τοπικό γλωσσικό ιδίωμα των Κρανιωτών, στο πλαίσιο πτυχιακής εργασίας, στάθηκε η αφορμή για μετάφραση του “Πλούτου ” του Αριστοφάνη στην λεγόμενη “ξηροκρανιώτικη ντοπιολαλιά ” από τον συγγραφέα, Γιώργο Μπαλή.

Η αγάπη του για την Κρανιά Ελασσόνας, τον οδήγησε στην έκδοση βιβλίου με τίτλο “Μάστοροι και Λαϊκή Αρχιτεκτονική της Ξηροκρανιάς-Κουδαρίτικα”, όπου καταγράφεται η συνθηματική γλώσσα που ονομάζεται τα “μαστόρικα “.

Το γλωσσικό ιδίωμα της Ξηροκρανιάς φαίνεται να επηρεάζεται δραστικά από την Θεσσαλική διάλεκτο και αναμφισβήτητα η καταγραφή του παρουσιάζει επιστημονικό ενδιαφέρον.

Ρεπορτάζ: Βαγγέλης Μητρούσιας

Δείτε ολόκληρο το ρεπορτάζ και το βίντεο από την σελίδα της ΕΡΤ πατώντας εδώ: ΕΡΤnews.

Ο Πρόεδρος του Συλλόγου Κρανιωτών Αθήνας Γιώργος Λάλος στο TheGeomentorist (ΒΙΝΤΕΟ)

 

Ο αεικίνητος πρόεδρος του Συλλόγου Κρανιωτών Αθήνας Γιώργος Λάλος στο Podcast TheGeomentorist του Ελασσονίτη Θανάση Δήμου, μιλάει για τις δράσεις και την ιστορία του Συλλόγου Κρανιώτων Αθήνας.

Μία σημαντική συνέντευξη την οποία αξίζει να παρακολουθήσουμε. 

Παύλος Λάλος: "Καλόγερος από κρίμα φόνου"

 

ΚΑΛΟΓΕΡΟΣ ΑΠΟ ΚΡΙΜΑ ΦΟΝΟΥ 

(αφήγημα) του Παύλου Λάλου

Από το Μοναστήρι του Νικάνορα (του Οσίου) στην βόρεια πλευρά της Δεσκάτης προς Παλιουριά-Γρεβενά ερχόταν στο χωριό μου στα παιδικά μου χρόνια καλόγερος με 2 τουλάχιστον μουλάρια με μεγάλα κυπριά στο λαιμό που χτυπούσαν στο βηματισμό του ζώου και προανήγγειλαν την παρουσία του «Άγιου» και οι νοικοκυρές έδιναν υπέρ μνημοσύνου, για την Πρόθεση του Μοναστηριού, σε είδος που έριχνε σε σακιά: βρίζα, σιτάρι ή κριθάρι, σπάνια λεφτά. 

Μια χρονιά, είχε πια για τα καλά τελειώσει ο Εμφύλιος, ήρθε ένας καλόγερος και πέρασε κι από τα απέναντι σπίτια (γειτονιά προσήλια) που είχαν παιδί, τον μοναχό Ακάκιο, στο Άγιο Όρος. Η οικογένεια είχε 2 νέους θύματα από όλμο που ένας Λοχίας Γιάννης (αγνώστου επιθέτου) του Εθνικού Στρατού  το 1948-49  είχε ρίξει από τα σπίτια στον ΆηΘανάση όπου ήταν οχυρωμένοι, και έπεσε ο όλμος σε σπίτι στη γειτονιά προσήλιο, χωρίς να θέλει είναι αλήθεια, όπου βρήκε σκάζοντας τα δυο παιδιά και τα σκότωσε.

Στον Καλόγερο ξανά, ας έρθουμε, που ήταν έξω από τα σπίτια αυτά. Τον κάλεσε η οικογένεια του Ακάκιου να κάτσει να τον φιλέψουν για μεσημέρι. Είχαν ψημένο κατσίκι από το δικό τους κοπάδι. 

Έβαλαν πρώτα τα 2 ζώα του να πιουν νερό και να φάνε ταΐ στο σακούλι τους το καθένα, ξεφόρτωσαν και τα σακιά να ξεκουραστούν και μετά έκατσαν γύρω από τον ξύλινο σοφρά (τον τράπεζο). Τότε έπιασαν την κουβέντα πρώτα με λίγο κρασί, ώσπου να λιανίσουν το ψητό και να το βάλουν στο σοφρά. Τους είπε ότι το Μοναστήρι έκανε ανακαίνιση και γι’ αυτό χρειάζονταν βοήθεια, και οι καλόγεροι μένουν προσωρινά στο χωριό Σαρακίνα. Ρώτησε ένας τον μοναχό πως έγινε καλόγερος κι αυτός τους είπε: 

«Έγινα από ένα βαρύ κρίμα που έκανα και δεν μπορούσα να ησυχάσω. Ήμουνα στο Στρατό Λοχίας, Γιάννη με λέγαν τότε το κοσμικό μου όνομα, και χειρίζομαν τον όλμο, εδώ στο χωριό σας το ’49. Κι έριξα βλήμα με τον όλμο απέναντι από τη θέση που κρατούσαμε, να χτυπήσω «συμμορίτες» και το βλήμα έσκασε σ’ ένα σπίτι όπου σκοτώθηκαν δυο παιδιά(νέοι) που δε έφταιγαν σε τίποτα, Από τότε αρρώστησα, δεν είχα ησυχία, έχασα και τον ύπνο». 

Οι του σπιτιού στο άκουσμα έμειναν με ανοιχτό το στόμα, λουλούϊασαν που λέμε, από την τρομερή έκπληξη. Κανένας δεν άπλωσε χέρι στο ψητό που μια γυναίκα έβαλε μπροστά τους. Τότε σαν κάτι να ψυλλιάστηκε ο Καλόγερος και δεν είπε άλλη κουβέντα. Είπε ένας του τραπεζιού: «δικά μας ήταν τα 2 παιδιά που σκοτώθηκαν». 

Ο καλόγερος έμεινε αισθάνθηκε έναν σφάχτη στο στομάχι και δάκρυα κύλησαν απ’ τα μάτια του. «Σχωρνάτε με, σας παρακαλώ, δεν τόθελα»  είπε μόνο κι έμεινε να κλαίει, συντριμμένος. 

Πως τόφερε η μοίρα σ’ αυτό το σπίτι να μπει μουσαφίρης ο καλόγερος, αυτός ο φονιάς των παιδιών του σπιτιού! Το ψητό έμεινε άθικτο, ώσπου ο μοναχός μάζεψε τα πράγματά του και τα ζώα κι έφυγε. Έβαλε και στα κυπριά χορτάρι στουπωμένο να μη χτυπούν, να είναι η αναχώρηση σιωπηλά, και τράβηξε από τα Μπατζιλίκια το μονοπάτι για Δεσκάτη, φεύγοντας από το χωριό Κρανιά, όπου τον κυνηγούσε σαν ερινύα το πεπρωμένο.

Στο χωριό που τόμαθαν και έγινε το θέμα συζήτησης, ο ποιητής μπάρμπα Κώστας* σκάρωσε ένα τετράστιχο, σαν χρονογράφημα τηλεγραφικό:

Λοχίας Γιάννης σκότωσε

τα παλικάρια εκείνα,

και τώρα έγινε παπάς 

και ζει στη Σαρακήνα.  

[*ποιητής, ο Κώστας Κατσαρός, γνήσιος λαϊκός Κρανιώτης πηγή σοφών στιχουργημάτων, κτηνοτρόφος, που έλεγε από μνήμης τα στιχουργήματά του, τα οποία μάθαινε σχεδόν όλο το χωριό, Κρανιά Ελασσόνας. Το τετράστιχο μου το είπε ο Γιώργος, δισέγγονος του ποιητή μπάρμπα- Κώστα].

(22/12/2025) Παύλος Λάλος

Πηγή: "Ελευθερία" Λάρισας

Η Ορθοδοξία μπροστά σε σύγχρονες προκλήσεις

 

Του θεολόγου Χρήστου Γκουνέλα,

Μάρτιος του 2012

Την Κυριακή της Ορθοδοξίας γιορτάζει η ανά την Οικουμένη Ορθοδοξία. Νέες προκλήσεις και ελπίδες κατ’ επέκταση, γεννιούνται στον σύγχρονο κόσμο για την πνευματική ηγεσία και τον λαό της Εκκλησίας. Όλες οι επιμέρους προκλήσεις εντάσσονται σε μια διπλή πρόκληση: αφενός μεν η μία αφορά τη μαρτυρία εντός των κόλπων της Εκκλησίας, αφετέρου δε την εκτός των κόλπων της μαρτυρία απευθυνόμενη σε όλη την Οικουμένη.

Στόχος της Εκκλησίας είναι η μεταμόρφωση όλου του κτιστού κόσμου με τη μετοχή του στον μυστηριακό τρόπο ύπαρξης της Αγίας Τριάδας. Όλα δια της αγάπης να γίνουν ένα, κρατώντας το καθετί την υπαρκτική του ετερότητα. Η πνευματική ηγεσία της Εκκλησίας έχει επιφορτισθεί με την ευθύνη να δείξει τον δρόμο στον λαό, όπως έκανε και Εκείνος.